Net als zovele anderen heb ik mij ook voorbereid op het kerstfeest. Ook een bezoek aan een tuincentrum stond op mijn bucketlijst. Daar zag ik deze kerstster liggen in een mand, terwijl de mensen om mij heen hun karren vol laadden met allerlei kerstversieringen. Misschien zou deze ster mij kunnen helpen om de plek te vinden waar ik het ultieme kerstgevoel zou kunnen vinden. Ik wist dat het wel iets te maken had met een ster die je op weg zou kunnen helpen. Ik zocht naar het juiste navigatiemiddel om mij probleemloos naar deze plek te leiden? Naar Bethlehem, natuurlijk, waar ooit de hemel openging en een prachtig geschenk liet neerdalen op aarde? Een nacht waar mensen ooit intense liefde en vrede voelden rond een kwetsbaar, pasgeboren kind en hemel en aarde elkaar raakten.
Nee, wanneer ik Bethlehem intik in mijn TomTom, dan kom ik nu bedrogen uit. Ik word geleid naar een plek waar de Israëlisch een grote muur hebben gebouwd om het stadje, om zich zogenaamd te beschermen tegen kwaadwillende Palestijnen die er wonen. Nee daar lijkt de hemel erg ver weg te zijn na die vredevolle nacht van 2000 jaar geleden. Naar de hemel staren om een bijzondere ster te ontdekken, lukte ook niet want er hingen dezer dagen veel donkere wolken boven de aarde. Wie kan mij dan wel wijzen naar de plek waar vannacht de hemel opengaat? (vannacht de hemel is open gegaan)?
En deze kunstster met zijn ledlampjes helpt mij ook niet veel verder, want wanneer de batterijen op zijn, doven de lampjes en gaat het oude leven weer gewoon verder.

Welke sterren zijn het dan wel die mij bij het wonder van deze nacht (afgelopen nacht), dat de hemel opengaat, kunnen brengen? Zijn het de popsterren die deze dagen de oude en moderne versies zingen van een Merry Christmas? Of willen zij vooral, met een beroep op ons verlangen naar een warm kerstgevoel, hun eigen zakken vullen?
Zijn het de sterren uit de reclames van de supermarkten, die ons het ultieme kerstgevoel kunnen schenken en ons verlangen naar liefde vrede, geborgenheid en geluk schenken met hun overdadig gedekte tafels, terwijl buiten een groot deel van de wereld honger lijdt? Misschien komen we bij hen ook wel bedrogen uit, wanneer wij ons, vol gegeten, met een lege portemonnee, en op z’n slechts nog een gevoelige darmflora van tafel gaan bij de schoonfamilie die toch al niet zo op ons gesteld is, ontdekken dat wij en de wereld om ons heen na Kerstmis nog niet zoveel veranderd zijn.
En ook de cadeautjes van de Kerstman kunnen ons niet het ultieme kerstgevoel geven waar wij diep van binnen naar verlangen. Het lijkt wel of het geheim van het kerstverhaal is opgeofferd aan het altaar van de commercie. Dat de supermarkten, de winkels, de tuincentra en de horeca leidend zijn geworden in het kerstgebeuren. Maar uiteindelijk zijn zij het niet die ons van binnen doen veranderen, die blijvende vrede, liefde en geborgenheid schenken. Want wanneer kerst voorbij is, is er aan de wereld nauwelijks iets veranderd, gaan wij weer op de oude voet verder. Gaan conflicten in wereld, samenlevingen, families en gezinnen weer op de oude voet door.
Waar vinden we dan wel anno 2019, de hemelse ster die ons de weg wijst naar die droom van de kerstnacht, naar Bethlehem: Huis van brood, je zou het mogen vertalen met: de plek waar het leven goed is voor alle mensen en niemand tekort komt, de plek waar de hemel opengaat voor iedereen en de hemel blij is met jouw bestaan? Waar wordt die droom na duizenden jaren nog wel levend gehouden en vinden we de aanwijzingen voor die levensweg?
Toevallig was ik afgelopen zondagavond in Nutter en zag ik in het donker een ster boven de boerderij van boer Kuks. Het was er druk op deze regenachtige avond en her en der zag ik de sterren van de WAKIT kerstviering, de mensen met een beperking vanuit verschillende richtingen aankomen en de rollen vervullen van het oude kerstverhaal. Het was zo puur, zo warm, hoe zij het oude verhaal uitbeeldden, dat ik dacht: hier is het, hier gaat de hemel open en voelen we Gods liefde in een kwetsbaar mensenkind.
Hier vond ik terug, wat al in de oude boeken stond opgetekend, verhalen die van generatie op generatie zijn doorverteld, door de Kerk zorgvuldig zijn bewaard en ook vannacht weer klinken over de hele wereld. Het verhaal van de geboorte van een kwetsbaar mensenkind waarin God zijn liefde, zijn gezicht aan de wereld schenkt. Een verhaal van een kind dat ons allen ontroert, ons doet smelten en aanzet om met respect en naastenliefde onze medemens te benaderen, ieder het respect te geven wat hij/zij verdient, ook al zijn ze anders dan wij.
Een kind dat een basis legt waarop de wereld een nieuwe toekomst tegemoet kan gaan, en zal kunnen veranderen in een Bethlehem, Beth Lechem, een huis waar het leven goed is en de hemel openbreekt in onze soms donkere, aardse nacht vol geweld, milieuvervuiling en onrecht? Een wereld waarin God en wij allen diep van binnen van dromen. Zal dat verhaal ons niet het echte kerstgevoel kunnen geven, waarbij we na het opruimen van de stal en de kerstspullen, niet meer op de oude voet verder gaan, maar een andere levensweg gaan bewandelen, zoals ook de drie Wijzen uit het Oosten?
Welke ster wijst ons de weg naar Bethlehem? Vinden we die levensroute niet in het oude kerstverhaal, waarin de Hemel ons een handreiking geeft om de plek te vinden waar voor ieder op aarde de hemel opengaat en in ons het nieuwe mensenkind opnieuw geboren gaat worden?
Moge deze ster ons in beweging zetten om onze diepste verlangens naar vrede en geborgenheid te vervullen en ons aanzetten te werken aan een aarde waar het leven voor ieder goed is!
In die geest wens ik u een goede weg naar een Zalig Kerstfeest en een vreugdevol 2020!
Denekamp/Ootmarsum,
24/25 december 2019

Pastor Jan Kerkhof Jonkman